آغاز فرایند «اینستکس» میان ایران و اروپا، محل بحث و نظر کارشناسان شده است. حمیدرضا آصفی، سخنگوی سابق وزارت خارجه معتقد است امروز، زمان مناسب مذاکره با آمریکا نیست. علاوه بر این حتی اگر «اینستکس»، کارایی خاصی هم نداشت، ایران نباید از برجام خارج شود.

طی روزهای اخیر، تثبیت سازوکار ویژه مالی اروپا تا حدی امیدهایی در ایران نسبت به حل برخی از مسائل و حتی تسهیل روابط ایران و اروپا ایجاد کرد اما بیانیه اخیر اروپا موسوم به «جمع بندی» و تاکید بر روی برخی از مسائل آینده، این سازو کار را یکبار دیگر مورد تردید قرار داد.

حال آنکه طی ماه های اخیر، عده‌ای در صورت عدم اجرای این سازوکار، برای خروج از برجام اعلام آمادگی کردند. این در حالی است که به اعتقاد برخی، خروج ایران از برجام، بیش از آنکه برای اروپا تبعاتی داشته باشد ایران را با پیامدهای بسیاری از جمله بازگشت تحریم های سازمان ملل روبرو خواهد ساخت. به همین دلیل برخی بر این اعتقادند که نباید در شرایط کنونی فرصت مذاکره با اروپا جهت بهبود روابط و تسهیل تبادلات تجاری و مالی را از دست داد.

حمیدرضا آصفی، سخنگوی وزارت خارجه در دولت اصلاحات درباره ساز و کارمالی و آینده روابط ایران و اروپا نظراتی دارد که در گفتگو با «آفتاب یزد» ارائه کرده است. خلاصه گفته های آصفی در این گفتگو را در ادامه بخوانید:

 

– آینده روابط با اروپا و رویدادهای پیش رو میان دو طرف غیر قابل پیش بینی است. اما به هر روی در کنار سازوکار مالی ویژه اروپا با ایران، ممکن است اتفاقاتی به وقوع بپیوندد که این اتفاقات و اقدامات حتی بااهمیت تر از ساز و کار ویژه مالی اروپا باشد.

– اگرچه ساز و کار مالی اروپا محدود است و تنها برخی از مسائل مانند کشاورزی، پزشکی و غذایی را دربرمی‌گیرد در نهایت به نظر هم نمی رسد چندان کارایی داشته باشد.

– موضع گیری های مسئولان اروپایی در رابطه با برخی از مسائل نگران کننده است.

– کشورهای عضو اتحادیه، رویکردشان در برخی از موارد حتی سرسختانه‌تر از آمریکا است.

– اروپا نباید در مسائل داخلی ایران دخالت کند.

–  ایران باید تعامل و مذاکره با سایر کشورها را در دستور کار خود قرار دهد.

– جمهوری اسلامی باید از سیاست چند جانبه گرایی به دو جانبه گرایی روی بیاورد. ایران باید در منطقه فعال و کشورهای دیگر را در کنار اتحادیه اروپا داشته باشد.

– ایران باید مسیر گفت و گو و مذکره را با اروپا باز بگذارد.

– باید از برخی اقدامات رادیکال و تند نیز پرهیز کرد.

– اظهارنظر اروپا درباره ضرورت تصویب «FATF» زیان آور است. این دخالت‌ها کار را در ایران پیچیده تر خواهد کرد.

– باورم بر این است به دلیل مصالح کشور و منافع ملی در نهایت «اف.ای.تی.اف» تصویب خواهد شد.

– بعید به نظر می رسد که تصویب نهایی لوایح چهارگانه بتواند در مبادلات بانکی و تجاری ایران با کشورهای دیگر به ویژه اروپا تاثیری بگذارد.

– جمهوری اسلامی در قبال برجام و سایر مسائل، هوشمندانه رفتار و عمل کرده است. ایران طی دو سال و ماه های اخیر دست به اقدامی نزده است که بهانه ای به دست اروپا بیفتد تا این اتحادیه ناگزیر به ادامه سیاست های منفی خود باشد یا آن اقدامات را با هزینه ایران انجام دهد.

– عدم خروج ایران از برجام تا به امروز اقدام درستی بوده است. در صورت عدم اجرای سازو کار مالی و یا هر رویدادی، لزوما ایران نباید از برنامه جامع اقدام مشترک خارج شود.

– همه مشکلات به ویژه در حوزه اقتصادی ناشی از تحریم ها و فشارهای خارجی نیست بلکه بخشی از مشکلات کشور از سوء مدیریت، فساد و رانت و… نشات می گیرد که ریشه در داخل دارد.

– امروز مذاکره با آمریکا به هیچ روی به صلاح نیست. زیرا در چنین شرایطی اگر ایران وارد مذاکره با آمریکا شود در این صورت ایالات متحده گمان می‌برد که پیروزمندانه تهران را به پای میز مذاکره کشانده و در مقابل نه تنها که هیچ امتیازی به ایران تعلق نمی گیرد بلکه حتی فشارها از سوی کاخ سفید بر روی ایران تشدید خواهد یافت.